Pierwsza Szychta

Projekt "Pierwsza Szychta" był szansą na pracę dla osób dyskryminowanych na rynku pracy. Realizowany był przy udziale środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL. Koordynowany przez Izbę Rzemieślniczą oraz Małej i Średniej Przedsiębiorczości w Katowicach projekt “Pierwsza Szychta” zajął 13 miejsce wśród 107 zgłoszonych w Polsce wniosków w temacie A: „Ułatwianie wchodzenia i powrotu na rynek pracy osobom mającym trudności z integracją i reintegracją na rynku pracy, celem promowania rynku pracy otwartego dla wszystkich”.
18 kwietnia 2005 została podpisana umowa o współpracy z przedstawicielami Partnerstw na rzecz Rozwoju z: Austrii, Cypru i Niemiec. Celem utworzonego Partnerstwa Ponadnarodowego jest stworzenie Sieci Edukacji Zawodowej dla osób bezrobotnych i dyskryminowanych oraz ich integracja na rynku pracy na poziomie europejskim.

Partnerstwo na rzecz Rozwoju “Pierwsza Szychta” zostało powołane przez Izbę Rzemieślniczą oraz Małej i Średniej Przedsiębiorczości w Katowicach przy udziale kluczowych partnerów: Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej Ośrodek Kształcenia Samorządu Terytorialnego im. Waleriana Pańki, Regionu Śląsko-Dąbrowskiego NSZZ „Solidarność” oraz Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Katowicach.
Chcąc przeciwdziałać zjawisku trwałej marginalizacji i dyskryminacji na rynku pracy opracowano projekt ścieżek zawodowych (szkolenie – staż – praca) dla grup szczególnie narażonych na wykluczenie:
· kobiet,
· osób młodocianych i absolwentów,
· osób bezrobotnych o niskim poziomie wykształcenia (tj. o wykształceniu podstawowym i zasadniczym zawodowym),
· osób długotrwale pozostających bez pracy,
· pracowników zwalnianych w ramach restrukturyzacji zakładów z przyczyn dotyczących pracodawcy.

W projekcie “Pierwsza Szychta” elementem innowacyjnym był nacisk położony na praktyczną naukę zawodu. Umożliwł on osobom o niskich kompetencjach zawodowych lub niskim poziomie wykształcenia ogólnego, aktywną edukację oraz szybszy start na rynku pracy. Dodatkowym elementem wzmacniającym pozycję beneficjenta było uzyskanie tytułu czeladniczego w wyniku zdanego egzaminu państwowego (organizowanego przez Izbę Rzemieślniczą oraz Małej i Średniej Przedsiębiorczości). Świadectwo czeladnicze jest powszechnie uznawanym (również w krajach Unii Europejskiej) potwierdzeniem kwalifikacji zawodowych otwierającym możliwość uzyskania uprawnień mistrza w zawodzie.

Projekt wyróżniak się także unikalną w skali kraju, ścisłą współpracą organizacji pracodawców, związku zawodowego, instytucji publicznej i fundacji działającej na rzecz edukacji i rozwoju. W prace nad projektem, jego planowanie i ocenę od początku włączeni byli przedstawiciele grup dyskryminowanych na rynku pracy. Staże osób bezrobotnych miały charakter odpłatny i osoby zatrudniane u przedsiębiorców otrzymają za to wynagrodzenie.

Głównym celem współpracy Partnerstwa Ponadnarodowego była wymiana doświadczeń związanych z wprowadzeniem innowacyjnych metod edukacji oraz stworzenie sieci kompetencji zawodowych dla osób dyskryminowanych na rynku pracy. Eksperci projektu “Pierwsza Szychta” aktywnie uczestniczyli w procesie tworzenia Sieci Edukacji Zawodowej (Vocational Education Network). Ich zadaniem było opracowanie listy zawodów, przygotowanie szkoleń dla beneficjentów i sprawdzenie modelu: szkolenie – staż – praca na rynku lokalnym. Strategie poszczególnych partnerów  zostały zebrane i połączone przez koordynatorów działań ponadnarodowych w model „VENet” (Vocational Education Network).
Wszystkie zainteresowane organizacje obecne w Unii Europejskiej zapoznają się z tym modelem za pomocą strony internetowej oraz podręcznika, który wchodzi w skład systemu wsparcia ułatwiającego przyjęcie i wykorzystanie “VENet” lub któregoś z jego elementu. Wyniki prac Partnerstwa Ponadnarodowego zostały  zaprezentowane podczas międzynarodowego seminarium poświęconego Sieci Edukacji Zawodowej, które odbyło się 1 marca 2007 roku w Brukseli.